Op de zondag na de eerste volle maan na de lente-equinox is het Pasen.

In 2011 is dit op zondag 24 april

Tweede paasdag zie je in de vroege avond in het noorden en oosten van Nederland hoge vuurkolommen naar de wolken lekken: de vlammen van de paasbulten, waarvoor iedereen weken achtereen hout heeft aangesleept.

Bij ons begint de tweede Paasdag met "eieren zoeken" door de kinderen van het dorp.

Het eten van eieren is een overblijfsel van een Germaanse gewoonte. Een ei was het zinnebeeld van het nieuwe leven in de natuur en daardoor het symbool voor vruchtbaarheid van het nieuwe gewas en het vee. Het verstoppen van de eieren, zoals dat nu nog bij ons gebeurt, gaat terug op een oud gebruik: vroeger begroef men wel eieren in de akkers, om op die manier de grond vruchtbaar te maken.

De christenen zagen in de ovale vorm van het ei het symbool van het witte gepleisterde graf waaruit het leven van Christus weer oprijst. Plafondschilderingen in oude kerken tonen dit eivormige graf. Met Pasen begint in dat graf het nieuwe leven.
De eieren werden als eerste spijs na de vasten in de kerk gewijd, waardoor zij een genezende en onheilwerende kracht kregen.

's Middags is er een speciale attractie in het cafe: het "neut'n schait'n", het notenschieten, een spel dat wel iets weg heeft van kegelen en gespeeld wordt door met een bal of kogel een rij noten weg te schieten.

De moeilijkheid zit hier in, dat je vanaf de laatste noot de rij weg moet zien te schieten.

Paasvuur

's Avonds wordt op veel plaatsen een paasvuur ontstoken. Vroeger gebeurde dat ook bij ons, de laatste jaren veel minder vaak.

Het ritueel van het paasvuur valt rechtstreeks terug te voeren op zeer oude riten. De paasvuren waren de vreugdevuren van onze voorouders bij het ontwaken van de natuur in de lente. Het vuur bracht vruchtbaarheid over mens, dier en land. Men sprong door en over de vlammen om groeikracht op te wekken. De as werd over het land gestooid.

Het vuur mocht alleen ontstoken worden met vuur dat men op de plaats zelf maakte door wrijving, later door vuursteen en vuurslag. Boven op het paasvuur stond de palmtak als teken van het nieuwe leven.

Het is lange tijd een symbool van reiniging en vruchtbaarheid gebleven. Zover de vlammen zichtbaar waren, zo dacht men, zo ver zouden de akkers vruchtbaar zijn. Ook werden met dit vuur de boze geesten verjaagd.

Op de volgende pagina van Tuttel is veel meer te lezen over paasvuren in Noord en Oost Nederland en kun je de plekken vinden waar ze zullen branden

Religieuze viering van Pasen

Lentefeest ter ere van de Saksische godin van licht en lente Eastre (Ostara/Eostre/Eostra). Het feest van de triomf van de lente over de winter.
Nadat de Joden circa 400 jaar als slaven in Egypte hadden geleefd, werden ze door hun God bevrijd. Met Pesach(Pasen) herdenkt het Joodse volk deze uittocht uit Egypte onder aanvoering van Mozes.
Met Pasen herdenken Christenen de wederopstanding van Jezus Christus. Jezus werd op de vrijdag voor Pesach gekruisigd. Op zondag wilde men hem balsemen, maar het graf bleek leeg te zijn: Hij was uit de dood opgestaan.

Poaskebloumen

Poaske.... in de heldre morgen,
Deur de veurjoarszun omstroald,
Bluien blanke poaskebloumen,
Steerns oet de hemel hoald.

Poaskebloum op 't eerste feest van
Veurjoarsriekdom, veurjoarspracht,
Paast gain aander, beter, rieker,
As zo'n mooie poasbloumdracht
S.v.Hasselt
(1900-'41)

Notenschieten

Op een mooie gladde ondergrond of op een brede houten plank (post) wordt met krijt een lange lijn getekend en op iedere handbreedte weer een dwarslijntje. Zo kan er een lange rij walnoten worden opgezet.

Vanaf de meet probeert men om de beurt met een stalen kogel de laatste noten van de rij te schieten door deze er schuin in te rollen . Als er aan het eind één of meer noten op hun plaats blijven, is er " dik " geschoten en moet je betalen naar gelang het aantal van de rij geraakte noten. Als ook de noten aan het eind van de rij worden geraakt, heb je die noten gewonnen. Dat is "dun". (Dit betekent dus dat er vanaf het eind van de rij gezien, er een stel noten op een rijtje is geraakt en weggeschoten) Schiet je in één beurt dik èn dun dan krijg je niets. Dik en dun wil dus zeggen dat er een aantal noten in het midden weggeschoten zijn en de noten aan het eind, maar tussen de weggeschoten noten in het midden en het eind zijn er een aantal blijven liggen.

Bij ons op het dorp schieten we noten op twee grote planken gemaakt van een dikke boom waarop de krijt-lijnen staan met de dwarslijntjes en waarop de noten gelegd worden. De meet is een lijn ongeveer 75 cm voor het begin van de plank. De deelnemers worden ingedeeld in twee partijen. Partij 1 begint op plank 1 en partij 2 begint tegelijkertijd op plank 2. Nadat iedereen een keer geschoten heeft begint partij 1 weer maar dan op plank 2 en begint partij 2 tegelijkertijd op plank 1. Dat omwisselen gaat zo door tot iedereen een keer of 10 geschoten heeft. (Bij ons duurt dat soms een paar uur) Als je dik schiet worden de strafpunten geteld en als je dun schiet worden die punten er afgetrokken. Degene met de meeste punten is dus de verliezer en krijgt een poedelprijs. De winnaar heeft heel weinig punten :)

Om Poask eten wie aaier en stoet,
dat ons t haart doavert ien hoed paashaas ei